W wielu zakładach mięsnych koszty surowca stanowią największą część kosztu wytworzenia produktu. Dlatego nawet niewielka poprawa wykorzystania mięsa może przynieść znacznie większe korzyści finansowe niż oszczędności energii czy redukcja kosztów administracyjnych.
Mimo to część firm nadal koncentruje się przede wszystkim na wydajności rozbioru, pomijając potencjał ukryty w surowcu pozostającym na kościach po trybowaniu.
To właśnie tutaj zaczyna się temat nowoczesnych technologii odzysku mięsa oraz produkcji MOM, które pozwalają maksymalnie wykorzystać potencjał surowca pozostającego po rozbiorze.
Najdroższy odpad w zakładzie
Po procesie rozbioru na kościach pozostaje znacząca ilość wartościowej tkanki mięśniowej. W zależności od rodzaju surowca może to być od kilku do nawet kilkudziesięciu procent pierwotnej masy.
Dla kierownika produkcji oznacza to niewykorzystany potencjał technologiczny.
Dla właściciela zakładu oznacza to utracony przychód.
Dla osoby odpowiedzialnej za inwestycje oznacza to obszar, w którym można realnie poprawić rentowność przedsiębiorstwa bez zwiększania zakupów surowca.
Coraz więcej zakładów patrzy dziś na produkty uboczne rozbioru nie jak na odpad, ale jak na dodatkowe źródło przychodów.
W praktyce nawet niewielki wzrost poziomu odzysku mięsa może oznaczać dziesiątki lub setki dodatkowych ton surowca w skali roku. Dlatego decyzje dotyczące technologii separacji coraz częściej analizowane są nie tylko pod kątem parametrów technicznych, ale również wpływu na techniczny koszt wytworzenia (TKW) oraz rentowność całego zakładu.
Jak odzyskać więcej mięsa bez pogorszenia jakości?
Jeszcze kilka lat temu głównym celem było osiągnięcie jak najwyższego uzysku. Dziś równie ważna jest jakość odzyskanego produktu.
Odbiorcy oczekują stabilnych parametrów technologicznych, odpowiedniej struktury mięsa oraz kontrolowanej zawartości wapnia.
Dlatego nowoczesne zakłady coraz częściej dobierają technologię odzysku nie tylko pod kątem wydajności, ale również planowanego zastosowania produktu.
W przypadku produkcji klasycznego mięsa oddzielanego mechanicznie (MOM) stosowane są wysokociśnieniowe separatory LIMA serii S i SM, pozwalające osiągać bardzo wysokie poziomy odzysku mięsa z kości drobiowych, wieprzowych czy rybnych.
Nie każdy proces odzysku mięsa prowadzi jednak do powstania MOM. W wielu zastosowaniach zakłady produkcyjne dążą do uzyskania produktu o wyższej jakości strukturalnej i niższej zawartości wapnia. W takich przypadkach stosowane są niskociśnieniowe odkostniarki i odścięgniarki LIMA DD oraz DDS, które pozwalają odzyskać mięso o jakości zbliżonej do mięsa mielonego lub o zachowanej strukturze włókien.
Dzięki odpowiedniemu doborowi technologii zakład może świadomie zarządzać relacją pomiędzy uzyskiem, jakością produktu i jego wartością rynkową.
W wielu przypadkach wyższy uzysk nie oznacza bowiem wyższej rentowności. Jeżeli odzyskane mięso nie spełnia wymagań odbiorcy dotyczących struktury, zawartości wapnia lub parametrów technologicznych, jego wartość rynkowa może być istotnie niższa. Dlatego nowoczesne zakłady optymalizują dziś nie tylko poziom odzysku, ale również jakość odzyskanego produktu.
Gdzie zakłady tracą najwięcej pieniędzy?
Wbrew pozorom najwięcej strat nie powstaje na separatorze.
W praktyce problemy pojawiają się najczęściej pomiędzy kolejnymi etapami procesu:
- oczekiwanie produktu na dalszą obróbkę,
- ręczny transport pomiędzy stanowiskami,
- wzrost temperatury surowca,
- konieczność wielokrotnego przeładunku,
- przestoje wynikające z braku synchronizacji urządzeń,
- nadmierne zaangażowanie operatorów.
W wielu zakładach koszt tych nieefektywności jest większy niż potencjalne korzyści wynikające z zakupu wydajniejszego separatora.
Dlaczego pojedyncze maszyny przestają wystarczać?
Przez lata wiele zakładów rozwijało produkcję etapami. Kupowano kolejne urządzenia w miarę potrzeb, często od różnych producentów.
Efekt?
Dobra maszyna pracuje obok kolejnej dobrej maszyny, ale cały proces nie działa optymalnie.
Jednym z najczęstszych problemów podczas rozbudowy zakładów jest integracja urządzeń pochodzących od różnych dostawców. Każde kolejne stanowisko zwiększa złożoność procesu, utrudnia diagnostykę awarii i komplikuje serwis.
Dlatego coraz więcej inwestorów analizuje nie tylko parametry pojedynczej maszyny, ale również jej wpływ na cały proces technologiczny.
To właśnie dlatego coraz większym zainteresowaniem cieszą się kompletne linie technologiczne, w których wszystkie elementy procesu są projektowane jako jeden spójny system.
Od odzysku mięsa do gotowego produktu
Nowoczesne linie do odzysku mięsa i produkcji MOM nie kończą się na separacji.
To kompleksowe rozwiązania, które obejmują wszystkie etapy obróbki – od odbioru surowca, przez jego transport i separację, aż po przygotowanie do dalszego wykorzystania lub zamrożenie i składowanie.
W tym obszarze kluczową rolę odgrywają kompleksowe linie do przetwarzania MOM od FINMATEC.
Rozwiązania FINMATEC umożliwiają integrację separatorów z wcześniejszymi oraz kolejnymi etapami procesu poprzez automatyczny transport produktu, mieszanie, chłodzenie CO₂, pompowanie, zamrażanie płytowe oraz magazynowanie.
Dla zakładu oznacza to:
- mniej operacji ręcznych,
- większą przepustowość,
- stabilniejszą jakość produktu,
- łatwiejsze planowanie produkcji,
- niższe koszty operacyjne.
Coraz ważniejsza staje się automatyzacja
Problem niedoboru pracowników dotyka dziś niemal każdy zakład przetwórstwa mięsnego.
Dlatego przy nowych inwestycjach coraz częściej analizuje się nie tylko wydajność urządzeń, ale również liczbę operatorów niezbędnych do obsługi procesu.
Automatyzacja transportu, mieszania, chłodzenia, mrożenia i magazynowania pozwala ograniczyć liczbę ręcznych operacji, poprawić ergonomię pracy oraz zwiększyć powtarzalność procesu.
W praktyce oznacza to nie tylko oszczędności, ale również większą stabilność produkcji i łatwiejsze zarządzanie personelem.
Na co zwrócić uwagę przy planowaniu linii do odzysku mięsa?
Wybór odpowiedniej technologii powinien uwzględniać nie tylko wydajność urządzeń, ale cały proces produkcyjny.
Przed podjęciem decyzji inwestycyjnej warto przeanalizować:
- rodzaj przetwarzanego surowca,
- oczekiwany poziom uzysku,
- wymaganą jakość produktu końcowego,
- poziom automatyzacji procesu,
- sposób chłodzenia produktu,
- metodę mrożenia i magazynowania,
- możliwości rozwoju produkcji w przyszłości,
- dostępność serwisu i części zamiennych.
Dobrze zaprojektowana linia technologiczna powinna wspierać rozwój zakładu przez wiele lat, a nie tylko rozwiązywać bieżące problemy produkcyjne.
Maksymalizacja wykorzystania surowca to dziś projekt dla całego zakładu
Najlepsze wyniki osiągają dziś zakłady, które patrzą na odzysk mięsa jako element całego procesu produkcyjnego.
LIMA odpowiada za skuteczne odzyskanie wartościowego mięsa z kości i produktów ubocznych – zarówno w postaci klasycznego MOM, jak i mięsa odzyskiwanego metodami niskociśnieniowymi o wysokiej jakości technologicznej.
FINMATEC odpowiada za to, aby odzyskany produkt został sprawnie przetransportowany, schłodzony, wystandaryzowany, zamrożony i przygotowany do dalszego wykorzystania.
Wybór odpowiedniej technologii odzysku mięsa wymaga analizy nie tylko parametrów urządzeń, ale całego procesu produkcyjnego. Dlatego projekty tego typu coraz częściej rozpoczynają się od audytu technologicznego oraz testów surowca.
Dzięki współpracy z markami LIMA i FINMATEC zespół Weindich pomaga projektować kompletne rozwiązania obejmujące odzysk mięsa, logistykę procesową, chłodzenie, mrożenie i magazynowanie produktu.
To właśnie połączenie tych elementów pozwala realnie zwiększyć rentowność produkcji, poprawić wykorzystanie surowca i budować przewagę konkurencyjną na rynku, na którym liczy się każda dodatkowa tona odzyskanego produktu.
